Waldorf Wereldwijd ENDA: Mattheüs-effect

Onze tijd? Veel beweging, onzekerheid, veel verandering. De wereld van morgen is niet die van vandaag.

Wereldwijd werken mensen met onze Waldorfpedagogiek. In het Midden-Oosten werken teams met noodpedagogiek in crisisgebieden, tegelijk in Israël en in Palestijnse gebieden. De lerarenopleiding in Jerevan (Armenië) kan toch doorgaan ondanks de moeilijke economische situatie. Centre for Creative Education in Zuid-Afrika kan dankzij steun uit Nederland doorgaan. Het zijn enkele voorbeelden van de steun die Europese fondsen geven aan vrijeschool-projecten in het buitenland.

Het IHF maakt deel uit van het ENDA-netwerk. Eenmaal per jaar (altijd begin februari) is er ontmoeting tussen de verschillende Europese organisaties die zich als fonds inzetten voor de wereldwijde Waldorf-initiatieven. Samen met de Freunde der Waldorfpädagogik in Duitsland, Fondation Paul Coroze in Frankrijk, Sanduko in Denemarken, stART International in Duitsland en IASWECE wisselden wij ook nu ervaringen uit over de actuele situatie op de verschillende continenten. Iedere organisatie heeft zo zijn eigen focus : de “Freunde” in Duitsland hebben flinke financiële mogelijkheden. Zij kunnen bouwprojecten helpen financieren. Het IHF focust dan meer op basisbehoeften voor kinderen en op lerarenopleidingen.

Allemaal beleven we een spannende tijd. Oorlog, stijgende inflatie in veel landen, autocratische regimes die steeds strenger worden : de wereld lijkt snel te veranderen. Naast de politieke spanningen zijn de economische problemen soms zo erg dat de leraren op de (vrije)scholen minder verdienen dan het bestaansminimum. Door de diverse contacten die de ENDA-leden hebben, werd het beeld van de rijke landen en het minder vermogende deel wel schrijnend duidelijk.

Het zogenaamde Mattheüs-effect is binnen de vrijeschoolbeweging meer zichtbaar dan in de afgelopen decennia. Dit woord staat voor het sociologisch fenomeen waarbij rijken/succesvollen nog rijker/succesvoller worden, en armen/achterblijvers verder achterop raken. De term is gebaseerd op het bijbelse principe "de rijken worden rijker en de armen worden armer" uit het evangelie van Mattheüs. In Nederland en Duitsland lijken de vrijescholen een stevig bestaansrecht te hebben verworven. In Zuid-Afrika, Georgië of Argentinië is dat niet vanzelfsprekend. Toch werken de scholen daar moedig door.

De mensen die de scholen ondanks al deze problemen draaiende houden, verdienen naast onze bewondering ook onze steun. Zij houden het vol door de idealen van waaruit zij leven en handelen. Tegen de stroom van de tijd in willen zij kinderen, de toekomstige generatie, een opleiding en bewustzijn meegeven voor een betere toekomst. Zij zijn ons vertrouwen en geloof meer dan waard.

Francis van Maris